lạc hướng
Định nghĩa
- Động từ:
- Mất phương hướng, không xác định được hướng đi đúng: Chỉ trạng thái không còn nhận biết được phương hướng, lối đi hoặc mục tiêu cần đến trong không gian thực tế.
- Sai lệch, đi chệch khỏi mục tiêu, lý tưởng hoặc quỹ đạo ban đầu: Dùng trong nghĩa bóng, chỉ việc không còn đi đúng hướng, đúng con đường đã định về tư tưởng, công việc hay cuộc sống.
Ví dụ sử dụng
- Động từ:
- Khi đi trong rừng sâu mà không có bản đồ, chúng tôi đã bị lạc hướng. (Khi đi trong rừng sâu mà không có bản đồ, chúng tôi đã bị mất phương hướng.)
- Cậu ấy đang lạc hướng trong việc lựa chọn nghề nghiệp tương lai. (Cậu ấy đang không xác định được đúng hướng đi trong việc lựa chọn nghề nghiệp tương lai.)
- Con thuyền lạc hướng vì cơn bão. (Con thuyền mất phương hướng vì cơn bão.)
Các cách sử dụng nâng cao
- "Đánh lạc hướng": Làm cho ai đó mất tập trung, hiểu sai hoặc đi chệch khỏi vấn đề chính; một hành động cố ý.
- Tên trộm ném một hòn đá để đánh lạc hướng sự chú ý của mọi người. (Tên trộm ném một hòn đá để làm mọi người mất tập trung khỏi hành động của hắn.)
- Bài báo đó chỉ nhằm đánh lạc hướng dư luận. (Bài báo đó chỉ nhằm làm cho công chúng hiểu sai sự thật.)
Biến thể và từ liên quan
- Lạc lối (động từ): Thường dùng với nghĩa mất đường, đi sai đường. Có thể dùng thay thế trong một số ngữ cảnh không gian, nhưng ít dùng trong nghĩa bóng về mục tiêu, lý tưởng hơn "lạc hướng".
- Lạc đề (động từ): Đi chệch khỏi chủ đề chính đang thảo luận.
- Sa ngã (động từ): Rơi vào con đường sai trái, tội lỗi (thường nặng nề hơn "lạc hướng").
Từ đồng nghĩa
- Mất phương hướng: Chỉ trạng thái không xác định được hướng trong không gian.
- Chệch hướng: Đi lệch khỏi hướng đã định, có thể dùng cho cả nghĩa đen và nghĩa bóng.
Từ trái nghĩa
- Định hướng: Xác định đúng phương hướng, mục tiêu.
- Thẳng hướng: Đi đúng hướng, không lệch lạc.
Thành ngữ, cụm từ cố định liên quan
- "Lạc hướng giữa dòng đời": Thành ngữ diễn tả cảm giác mất phương hướng, không biết đi về đâu trong cuộc sống.
- Sau biến cố, anh ấy cảm thấy mình như lạc hướng giữa dòng đời. (Sau biến cố, anh ấy cảm thấy mình như mất phương hướng trong cuộc sống.)